Τέταρτον σκοπό είχε κάθε Συντεχνία τήν υπεράσπιση τής κοινότητας, όταν αυτή αδικούνταν είτε από τόν δυνάστη είτε από κακούς ντόπιους προεστούς, είτε όταν κινδύνευε από εξωτερικό εχθρό. Πέμπτο σκοπό είχαν τήν ίδρυση σχολείων γιά τήν μόρφωση τής Ελληνικής νεολαίας, αναλαμβάνοντας τήν κηδεμονία πτωχών αλλά ευφυών μαθητών, καί υποστήριζαν τήν συνεχή λειτουργία φιλανθρωπικών ιδρυμάτων. Σε κάθε συντεχνία προΐστατο ένας «μαΐστωρ», ο οποίος ονομαζόταν «πρωτομαΐστωρ». Ο «πρωτομαΐστωρ» εκλεγόταν σε Γενική Συνέλευση των μελών κατά την ελεύθερη κρίση τους, με μυστική ή φανερή ψηφοφορία. Πριν από την εκλογή προηγούνταν η λογοδοσία και ο έλεγχος των λογαριασμών του ήδη υπάρχοντος «πρωτομαΐστωρος» ενώπιον της Γενικής Συνέλευσης. Ο «πρωτομαΐστωρ» εκλεγόταν για ένα έτος, έκτοτε όμως και για δύο ή περισσότερα έτη. Το λειτούργημα του «πρωτομαΐστωρος» ήταν τιμητικό και κατά συνήθεια άμισθο. Στα αρχεία των Συντεχνιών αναγράφεται η οφειλόμενη με σεβασμό υπακοή προς τον προϊστάμενο. “Θα είμαστε είς τα πάντα στρεχτοί με τό Θεό καί με ψυχή”. ” Ο μη φυλάττων τούς όρκους καί τάς συμφωνίας τού ρουσφετίου αφωρισμένος”. Δεν είχαν μόνο υποχρεώσεις καί καθήκοντα οι «μαΐστορες», αλλά έβρισκαν καί ψυχαγωγία στό κατάστημα τής συντεχνίας τους. Είχαν ορισμένες ημέρες τού έτους κατά τίς οποίες γλεντούσαν όλα τα μέλη μαζί. Μεγάλο φαγοπότι ακολουθούσε κυρίως τήν αναγόρευση νέων «μαϊστόρων», το κοινό δε αυτό συμπόσιο στήν Θράκη ονομαζόταν «ΦΙΛΕΙΑ». Το γλέντι αυτό ήταν Βυζαντινή κληρονομιά, διότι τότε ο νέος, μετά τήν εγγραφή του στόν κατάλογο τής Συντεχνίας, παρέθετε γεύμα με δικά του έξοδα σε όλους τούς συναδέλφους του. Οι Συντεχνίες αναμειγνύονταν ενεργά στήν εκλογή τών προκρίτων καί τών Δημογερόντων. Δημογέροντες συνήθως ήταν οι «πρωτομαΐστορες». Πρέπει να σημειωθεί ότι οι συντεχνίες τής Κωνσταντινούπολης συμμετείχαν από τήν εποχή τού Βυζαντίου είς τήν εκλογήν τού Πατριάρχου. Είχαν στραμμένη τήν προσοχή τους στήν εκπαίδευση, ενδιαφέρθηκαν πολύ γιά τήν συνολική πρόοδο τής Ελληνικής νεολαίας καί αναλάμβαναν κάθε έργο κοινωνικής πρόνοιας καί περίθαλψης. Έπίσης, οι Συντεχνίες φρόντιζαν διά τήν κηδείαν τών φτωχών καί τών ξένων, εκείνων δηλαδή πού δέν είχαν ούτε φίλους, ούτε χρήματα (στό Βυζάντιο υπήρχαν μάλιστα ειδικά «ξενοτάφια»), ανακούφιζαν με κάθε τρόπο καί περιέθαλπαν τούς ασθενείς, στήριζαν όσους υπέφεραν από τα γηρατειά καί τήν αναπηρία, έτρεχαν να βοηθήσουν καί να συμπαρασταθούν σε όλους όσοι αντιμετώπιζαν οικονομικές δυσκολίες καί επισκέπτονταν στά νοσοκομεία τούς βαριά πάσχοντες, τών οποίων απάλυναν τόν πόνο με λόγια παρηγοριάς, χρήματα καί δώρα. Προικοδοτούσαν τίς φτωχές, αλλά, ενάρετες κοπέλες γιά τήν ταχεία καί έγκαιρη αποκατάστασή τους (τόν γάμο τους). Επίσης, οι περισσότερες από τίς Συντεχνίες, με τήν έγκριση τής εκκλησίας, είχαν ιδιαίτερα κουτιά γιά τούς φτωχούς, όπου οι μαΐστορες έριχναν τίς μηνιαίες συνδρομές τους. Αργότερα ίδρυσαν καί Νοσοκομεία. Η πρώτη εμφάνιση Εθνικού Νοσοκομείου στήν Κωνσταντινούπολη ανάγεται στό έτος 1520. Ο «πρωτομαΐστωρ» Μανωλάκης ο Καστοριανός ίδρυσε το 1661 στήν Κωνσταντινούπολη παράρτημα τής Πατριαρχικής Ακαδημίας, το επιστημονικό, θα έλεγε κανείς, τμήμα αυτής.
Σινεχίζεται…